Używamy plików cookies, by ułatwić korzystanie z naszych serwisów.
Jeśli nie chcesz, by pliki cookies były zapisywane na Twoim dysku zmień ustawienia swojej przeglądarki. Kliknij "Zamknij" aby zaakceptować naszą politykę.

[ Zamknij ]

Analiza dynamiczna zmian w tańcu współczesnym w okresie ostatnich dwudziestu lat

2.2.4. Lata dziewięćdziesiąte

Był to okres przełomowy dla polskiego tańca współczesnego. Powstały kolejne zespoły: Teatr Tańca DF Katarzyny Skawińskiej i Marioli Kleczkowskiej w Krakowie (1990), Śląski Teatr Tańca Jacka Łumińskiego w Bytomiu (1992), Teatr Dada von Bzdülöw Leszka Bzdyla i Katarzyny Chmielewskiej w Gdańsku (1993) 15, Grupa Tańca Współczesnego Politechniki Lubelskiej utworzona przez Hannę Strzemiecką (1993), Teatr Patrz Mi Na Usta Krzysztofa „Leona” Dziemiaszkiewicza (1995), Kielecki Teatr Tańca Elżbiety Szlufik-Pańtak (1995), warszawski Teatr Tańca Dystans, obecnie Mufmi, Teatr Tańca Anny Piotrowskiej (1995), Teatr Okazjonalny Joanny Czajkowskiej i Jacka Krawczyka (1998), Teatr Otwartej Kreacji Beaty Owczarek i Artura Dobrzańskiego w Krakowie (1998), Teatr Gestu i Ruchu Marty Pietruszki i Olgi Marcinkiewicz także w Krakowie (1998), Teatr Cynada Bożeny Eltermann, Teatr Kino Variatino Anny Haracz (1998) Teatr Tańca Arka Jacka Gębury i Anny Krych we Wrocławiu (1999).

Odkąd polscy artyści mogli swobodnie podróżować po świecie, nawiązywać kontakty i zapraszać zagranicznych gości do Polski, zaczęli rozbudowywać strukturę organizacyjną tzw. ośrodków tańca współczesnego, czyli platform koncentrujących przedsięwzięcia z zakresu aktywności tanecznej o różnorodnym charakterze. Zaczęto organizować festiwale o zasięgu ogólnopolskim i międzynarodowym, połączone z prezentacjami spektakli, konferencjami, warsztatami, seminariami. Umożliwiło to zarówno tancerzom niezależnym, jak i rosnącej liczbie uczestników i widzów kształcenie przez wymianę doświadczeń i wielonarodowy artystyczny dialog. Te elementy wpłynęły znacząco na efektywność i zasięg społecznego oddziaływania sztuki tańca współczesnego. Rozbudzały także świadomość lokalnych władz, zwracając uwagę instytucji odpowiedzialnych za kulturę, zyskując ich przychylność i wsparcie finansowe. Początkowo organizacja promocji ze środków własnych przerodziła się we współpracę międzynarodową między ambasadami. Należy zaznaczyć, że kontakty te zostały wypracowane przez samych artystów.

Do najważniejszych festiwali tanecznych lat dziewięćdziesiątych, które nieprzerwanie trwają jako coroczne imprezy w dziedzinie tańca współczesnego, należą: Międzynarodowe Prezentacje Współczesnych Form Tanecznych w Kaliszu (powstałe w 1993 r., do 2007 r. pełniące rolę konkursu krajowego); Międzynarodowa Konferencja Tańca Współczesnego i Festiwal Sztuki Tanecznej w Bytomiu (powstała w 1994 r.); Międzynarodowe Warsztaty Tańca Współczesnego w Poznaniu (powstałe w 1994 r.), stały się niejako bazą do powstania w 2001 r. Międzynawowych Biennale Tańca Współczesnego, a w 2004 r. Międzynarodowego Festiwalu Teatrów Tańca; Międzynarodowe Spotkania Teatrów Tańca w Lublinie (powstałe w 1997 r. z inicjatywy Hanny Strzemieckiej). Dodajmy także: Międzynarodowe Spotkania Sztuki Akcji Rozdroże w Warszawie, których twórca i kurator Janusz Marek już od piętnastu lat (od 1993 r.) proponuje rozbudowaną prezentację światowej sztuki z pogranicza teatru, teatru tańca i performance’u. Festiwal co roku zaprasza artystów uznanych, którzy nie występowali jeszcze w Polsce. W ubiegłych latach byli to między innymi Pina Bausch, Kazuo Ohno, Compagnie Mossoux-Bonté, Compagnie Michele Noiret, Meredith Monk, Wooster Group. Podobne cele stawiają sobie Małe Formy Teatru Tańca w Warszawie (powstałe w 1995 r., od 2001 r. pod zmienioną nazwą Ciało/Umysł, festiwal organizowany przez Stowarzyszenie Tancerzy Niezależnych, z kuratorką Edytą Kozak); Bałtycki Uniwersytet Tańca w Gdańsku (istniejący w latach 1996-2002, niezmiernie ważny ze względu na edukację środowiska tancerzy); Krakowskie Spotkania Baletowe (powstałe w 1992 r., przemianowane w 2007 r. na Krakowskie Spotkania BaletOFFowe z racji przeobrażeń stylistyki festiwalowych prezentacji, która z biegiem lat została zdominowana przez taniec modern oraz taniec współczesny).

Sumując cechy charakterystyczne, należy podkreślić niespotykaną w innych dziedzinach sztuki samodzielność środowiska. Warunki, w jakich rozwijał się taniec współczesny, a także festiwale w latach dziewięćdziesiątych w większości były oparte na ruchu amatorskim (w sensie braku etatów dla tancerzy wykonujących swój zawód czy menedżerów; zawodowymi teatrami tańca w latach dziewięćdziesiątych były Poznański TT, Gdański TT, Śląski TT, Kielecki TT). Wobec braku odpowiednich szkół tancerze często rekrutowali się ze środowisk studenckich, taniec stanowił dla nich przedmiot zamiłowania czy formę samokształcenia (udział w festiwalach i szkoleniach). Niejako ojczyzną tańca współczesnego stał się „dom kultury”, bez profesjonalnego zaplecza rozwoju tej dziedziny sztuki, tworzenia spektakli czy organizacji festiwali. Również krytycy kształcili się sami, jeżdżąc na festiwale, uczestnicząc w warsztatach i z trudem sprowadzając z Zachodu materiały z historii i teorii tańca.

Po spektakularnym pojawieniu się Teatru Ekspresji na scenie polskiej były już trzy teatry ruchu, radykalnie różniące się od siebie: najbardziej zasłużony i najstarszy Wrocławski Teatr Pantomimy, reprezentujący nurt baletu współczesnego Polski Teatr Tańca oraz właśnie Teatr Ekspresji, najbliższy idei niemieckiego tanz teater i brytyjskiego phisical theater. Nadal jednak kultura tańca artystycznego i świadomość społeczna dotycząca zagadnień z zakresu teatru tańca była znikoma, brakowało też wciąż zespołu zajmującego się tańcem współczesnym jako takim. Zespół taki powstał wreszcie w 1991 r.



---------------------------------------------------------------------
15 Leszek Bzdyl doświadczenie zdobył u Tomaszewskiego oraz w Teatrze Ekspresji Wojciecha Misiury, co w połączeniu z wykształceniem tanecznym uzyskanym przez Chmielewską za granicą, dało oryginalne plastycznie przedstawienia „inspirowane najczęściej literaturą i współczesnym dramatem (Witkacy, Gombrowicz, teatr absurdu), w których oryginalna muzyka, słowo, taniec i mim są nierozerwalną materią widowiska. Szczególną uwagę zwraca wykreowany przez Bzdyla ruchowy słownik, w którym zasady pantomimy zostały przetransportowane na współczesny taniec dodając mu niecodziennej wyrazistości i plastyki”; D. Kosiński i in., Słownik wiedzy o teatrze, s. 331.
 

« Październik 2017 »
PnWtŚrCzPtSbNd
1
2 3 4 5 6 7 8
9 10 11 12 13 14 15
16 17 18 19 20 21 22
23 24 25 26 27 28 29
30 31

Miejskie powidoki


Partner technologiczny
Orange
Partnerzy
Województwo Małopolskie Urząd Miasta Krakowa
Współorganizatorzy
Uniwersytet Krakowskie
Organizator
NCK
Pod patronatem
Ministerstwo
Partnerzy medialni
Logo Logo Logo Logo Logo Logo Logo Logo