4.6. Aspekty prawne

4.6.1. Prawne formy wsparcia właścicieli zabytków

Właściwe jest, wywiedzione na tle rozwiązań ustawowych, wynikające z prawa własności do zabytku, prawo do pobierania z niego jako z zabytku pożytków, ale niewystarczająca jest instytucjonalna forma wsparcia właścicieli tych zabytków, które wymagają znacznych nakładów finansowych na niezbędną konserwację. Nie chodzi tutaj bynajmniej tylko o pomoc finansową państwa w formie dotacji finansowych ministerialnych, regionalnych czy lokalnych, ale o spójny system odpisów i ulg podatkowych (odpisy i ulgi konserwatorskie). Na przykład problemem o charakterze powszechnym o skali ogólnokrajowej jest zastępowanie stolarki okiennej (skrzynkowej) w obiektach zabytkowych nieskrzynkowymi oknami współczesnymi. Zastępowanie starych, zniszczonych drewnianych okien nowymi oknami drewnianymi z szybami zespolonymi, jako oknami skrzynkowymi, połączone z ulgą podatkową (konserwatorską), obejmującą część kosztów okna spełniającego wymogi konserwatorskie (wkz), poprawiłoby parametry cieplne oraz izolacyjne budynku i spełniło nieodzowne wymogi konserwatorskie, przynosząc zarazem wymierne korzyści budżetowi państwa.

Odrębną kwestią postulowaną od lat jest sprawa utworzenia Narodowego Funduszu Ochrony Zabytków jako ogólnopolskiego funduszu celowego. Do zgłaszanych w tym zakresie propozycji, cyklicznie ponawianych, należałoby powrócić w trakcie przyszłych prac legislacyjnych nad ustawodawstwem ochrony zabytków.


poprzedni rozdział