Używamy plików cookies, by ułatwić korzystanie z naszych serwisów.
Jeśli nie chcesz, by pliki cookies były zapisywane na Twoim dysku zmień ustawienia swojej przeglądarki. Kliknij "Zamknij" aby zaakceptować naszą politykę.

[ Zamknij ]

Transformacje rynku filmowego w Polsce w latach 2001-2009

4.1. Kina

W ostatnich pięciu latach, w porównaniu z okresem 1990-2004, rynek kinowy, obejmujący około 700 sal, nie uległ zasadniczym zmianom pod względem ilości kin, ilości miejsc w kinach, ilości wyświetlanych filmów, w tym utworów polskich i ilości sprzedanych biletów. W tym obszarze kultury sytuacja była i jest w miarę stabilna, ale – jak już wspomniano – zróżnicowanie w funkcjonowaniu tego rynku następowało pod wpływem ekspansji multipleksów oraz ożywienia ruchu studyjnego i Dyskusyjnych Klubów Filmowych.

Rok 2004 był przełomowy dla funkcjonowania kin w III RP. Sprzedano wówczas 33,4 mln biletów, tzn. 40% więcej niż w roku poprzednim. Od 1990 r. frekwencja widzów w kinach nigdy nie przekroczyła 30 mln. Trzy najpopularniejsze polskie filmy (Nigdy w życiu, Vinci i Pręgi) zgromadziły 1,62 mln odbiorców kinowych. Jednak już rok później frekwencja spadła o 30% (22,3 mln, z czego prawie 2 mln obejrzało film Karol. Człowiek, który został papieżem), a polskie filmy osiągnęły najgorszy wynik u polskich widzów od 10 lat. Ich udział w ogólnej liczbie sprzedanych biletów wyniósł tylko 3,4%. Warto nadmienić, że w roku 2005, po wejściu Polski do UE, znacznie zwiększyła się ilość premier filmów europejskich (aż 72) i więcej niż w poprzednich latach wyświetlano w kinach filmów polskich (18).

W 2006 r. sytuacja na rynku kin uległa poprawie: sprzedano 32 mln biletów, w tym ok. 3 mln na 28 polskich filmów premierowych. Zainteresowanie polskich widzów kinem rodzimym wzrosło dopiero w 2007 r.. Na liście 10 najpopularniejszych utworów znalazły się aż 4 filmy polskie (Katyń, Testosteron, Świadek koronny i Ryś).

10 najpopularniejszych filmów w polskich kinach w 2007 r.
Źródło: www.stopklatka.pl w oparciu o dane www.boxoffice.pl (SRKA, s. 361).

W 2008 r. liczba sprzedanych biletów na polskie filmy przekroczyła 8 mln. W stosunku do 2005 r., kiedy łącznie sprzedano 700 tys. biletów na polskie tytuły, mamy do czynienia z ponad 10 wzrostem zainteresowania polskiej widowni rodzimym kinem. Z danych statystycznych wynika, że w Polsce wśród widzów największym zainteresowaniem cieszą się romantyczne komedie, filmy o Janie Pawle II oraz kino historyczne o większych budżetach na produkcję. Choć mamy do czynienia z tendencją wzrostową, to w porównaniu z sytuacjami występującymi na rynkach kin innych krajów europejskich, rynek rodzimy jest jeszcze słaby: statystyczny Polak kupuje rocznie 0,8 biletu do kina, natomiast statystyczny Europejczyk – ponad 2 bilety. Poza tym polscy widzowie wykazują znacznie niższe zainteresowanie polskim kinem artystycznym w porównaniu do np. Niemców i Francuzów.

Preferencje polskich widzów ilustruje poniższa tabela:
Źródło: www.boxoffice.pl (za SRKA, s. 364).

W ramach przeprowadzania kolejnego etapu reformy więcej wysiłku należy więc włożyć w procesy intensyfikowania podaży, wspierania realizacji filmów, które spełnią oczekiwania widzów i ukształtują skutecznie ich gusta, wspierania rozwoju kin w miejscowościach średniej wielkości oraz obniżania kosztów kopii dzięki dostosowywaniu kin do technologii cyfrowej.

Obecnie około 80% przychodów ze sprzedaży wszystkich biletów do kin osiągają kina wielosalowe, których jest 61. W Polsce największym potencjałem w tym zakresie dysponuje ponadnarodowa sieć Cinema City International, do której należą 23 kina (w tym największe – Kinepolis), tj. 40% widowni multipleksów. Drugą największą siecią jest Multikino (własność koncernu ITI), która posiada 19 kin (33% widowni multipleksów), trzecią – Centrum Filmowe Helios. Poza tym działa w Polsce jedynie ponad 600 kin tradycyjnych. Od 2006 r. PISF angażuje się w sprawę ograniczenia likwidacji kin w małych miastach i gminach, negocjując z władzami lokalnymi te kwestie, dotując modernizacje i remonty sal i budynków (w 2006 r. – dofinansował 46 kin, w 2007 – 62, a w 2008 – 47; za SRKA, s. 322).

Jednym z ważnych elementów polityki kinematograficznej, której model w Polsce w ostatnich latach próbuje się wypracować, jest podejście instytucji państwowych i niepublicznych do kin studyjnych, a ich rozwój świadczy również o przeobrażeniach preferencji widzów. Obecnie w Sieci Kin Studyjnych i Lokalnych (SKSiL), odtwarzanej przez państwo od 2003, działa ponad 90 kin, co stanowi około 10% rynku kinowego. Wspomniane działania FN i PISF w zakresie wspierania Sieci przynoszą wymierne pozytywne rezultaty. Kina studyjne, oferujące ambitniejszy od kin normalnych repertuar, zaczynają rozprzestrzeniać się po całym kraju i do Sieci włączają się powoli również sale multipleksów. Od 2006 r. Sieć działa w strukturach Filmoteki Narodowej, która uruchomiła rozległy system motywacji adresowany do prowadzących kina i do dystrybutorów filmowych. W ramach specjalnych umów z tymi instytucjami FN angażuje do 50% kosztów w każde przedsięwzięcie. Od 2007 r. formuła programu stała się jeszcze bardziej atrakcyjna, bowiem zaproszono do niego tzw. „kina lokalne”. Z różnych sprawozdań wynika, że obecnie prawie 100 „kin lokalnych” funkcjonuje w Sieci, a rocznie organizuje ona około 200 imprez upowszechniających kulturę filmową i ponad 20 przedsięwzięć edukacyjnych.

Bardzo powoli, ale z widocznymi rezultatami, wychodzi z długotrwałego kryzysu ruch DKF-ów, do 1989 r. z kinami studyjnymi dość skutecznie krzewiący kulturę filmową. W nowej rzeczywistości Polska Federacja DKF obejmuje (do 2008 r.) około 120 Klubów, które promują kino artystyczne, eksperymentalne, awangardowe i nowoczesne, oraz organizują atrakcyjne imprezy, najczęściej tematyczne, mimo że Federacja nie prowadzi już dystrybucji filmów. Z tego ruchu wywodzą się różne przeglądy i festiwale, w które w ostatnich latach nadzwyczajnie obfituje polska kultura filmowa. Kluby są współfinansowane przez PISF i SFP.

Sytuacja, w jakiej znalazło się nasze kino jest od kilkunastu lat przedmiotem dyskusji prowadzonych przez uczestników festiwali filmowych, których w Polsce organizuje się około 40. Oprócz Festiwalu Polskich Filmów Fabularnych (Gdynia), Międzynarodowego i Ogólnopolskiego Festiwalu Filmów Dokumentalnych i Krótkometrażowych (Kraków), Lubuskiego Lata Filmowego (Łagów) – najstarszego polskiego festiwalu, poświęconego kinematografiom Europy Centralnej i Wschodniej oraz Festiwalu Sztuki Operatorskiej „Camerimage” (Łódź), ogromnym zainteresowaniem przede wszystkim polskiej młodzieży cieszą się również Warszawski Festiwal Filmowy, Era Nowe Horyzonty (Wrocław), Festiwal „Dwa Brzegi” (Kazimierz nad Wisłą), Koszalińskie Spotkania Filmowe „Młodzi i Film”, Międzynarodowy Festiwal Filmowy „Dozwolone do 21” (Warszawa), Ogólnopolski Festiwal Sztuki Filmowej „Prowincjonalia”, Międzynarodowy Festiwal Filmów dla Dzieci „Ale Kino” (Poznań), Międzynarodowy Festiwal Filmów Katolickich (Niepokalanów), Zamojskie Dni Filmu Religijnego „Sacrofilm”, Festiwal Filmów Unii Europejskiej (Warszawa), Międzynarodowy Festiwal Filmowy „Prawa Człowieka w Filmie” (Warszawa), Ogólnopolski Festiwal Filmów Amatorskich (Konin), Ogólnopolski Festiwal Filmów Komediowych (Lubomierz), Ińskie Lato Filmowe, Letnia Akademia Filmowa (Zwierzyniec) i Festiwal Mediów „Człowiek w zagrożeniu” (Łódź) (przytaczam za http://katalog.onet.pl/kultura_i_sztuka/kino_i_film/festiwale_filmowe.). Ponadto, odbywają się również przeglądy i festiwale filmów, które są wyjątkowe pod jakimś względem. Największą popularnością cieszą się m.in. objazdowy festiwal filmowy „Filmostrada”, Przegląd Filmów Niezwykłych (Kielce), Festiwal FeFe-Felliniada (Warszawa), promujący reżyserów, którzy uparcie „robią swoje”.

poprzedni rozdział
« Marzec 2017 »
PnWtŚrCzPtSbNd
1 2 3 4 5
6 7 8 9 10 11 12
13 14 15 16 17 18 19
20 21 22 23 24 25 26
27 28 29 30 31

Kultura w internecie


Miejskie powidoki


Partner technologiczny
Orange
Partnerzy
Województwo Małopolskie Urząd Miasta Krakowa
Współorganizatorzy
Uniwersytet Krakowskie
Organizator
NCK
Pod patronatem
Ministerstwo
Partnerzy medialni
Logo Logo Logo Logo Logo Logo Logo Logo