"Dwadzieścia lat to okres pełnej wymiany pokoleniowej. Tyle czasu wystarczyło II Rzeczpospolitej na stworzenie dzieł tak wybitnych, że dziś okres ten uznajemy za jeden z najpłodniejszych w dziejach kultury polskiej. Tyleż samo lat upłynęło od rozpoczęcia procesu transformacji, trudno więc nie zapytać, czy nasza literatura, powstała w warunkach stabilizującej się demokracji, stanowi wartość, z której możemy być dumni?

Kongres Kultury Polskiej to właściwy moment, by zapytać o sprawy fundamentalne: Czy załamanie się komunizmu, upadek cenzury i likwidacja systemu odgórnego sterowania kulturą spowodowały przemiany w świadomości twórców i znalazły wyraz literacki, czy – wręcz przeciwnie – zostały zepchnięte w niepamięć? Czy powstały już dzieła i nurty, które wyrażają ducha wolnej Polski? Czy otwarcie granic z Europą doprowadziło do otwarcia się polskich pisarzy na świat i włączyło ich utwory w dialog wolnych narodów kontynentu, czyniąc naszą literaturę europejską? Czy alarmy nad katastrofalnym upadkiem czytelnictwa w kraju są gazetowymi sensacjami, syndromem lokalnego przesilenia czy oznakami zmierzchu epoki Gutenberga? Co tak naprawdę czytają Polacy i jakie wnioski można wyprowadzić na podstawie ich gustów? Czy pisarze w wolnej Polsce nadal czują się elitą kraju, a ich postawy, aspiracje i styl życia nie zmieniły się? Czy w rzeczywistości rynkowej twórca, wydawca, dystrybutor i księgarz znaleźli wspólny język, czy jest to raczej wieczna „rozprawa między panem, wójtem a plebanem”?
Powinniśmy bacznie przyjrzeć się istniejącym mechanizmom i zjawiskom, uważnie rozważyć ich konsekwencje, bo stawką jest tożsamość literatury polskiej, a co za tym idzie – przyszłość (lub jej brak) całej kultury narodowej."


• Urodził się 4 maja 1950 r.

• Historyk literatury, krytyk, eseista, poeta oraz tłumacz. Od 1993 r. jest profesorem Uniwersytetu Wrocławskiego, a w latach 1987–1993 wykładał na Uniwersytecie Charles’a de Gaulle’a w Lille (Francja). Wykładał również w Państwowej Wyższej Szkole Teatralnej (do 1987 r.).

• Od 1996 r. redaktor „Telewizyjnych Wiadomości Literackich” (TVP 2, TV Polonia) oraz w latach 1997–1998 magazynu kulturalnego „Latarnik” (TV Polonia); członek jury Nagrody Literackiej Nike (1996–2004), Nagrody Literackiej Europy Środkowej ANGELUS (od 2006 r.) i komitetu redakcyjnego „Odry” (do 2003 r.); współrealizator międzynarodowego pilotażowego programu nauczania multimedialnego (ULB Bruxelles, Paris IV Sorbonne, Université Aix en Province, Université Toulouse le Mirail, Université Nancy II, Lille III, Uniwersytet Jagielloński, Uniwersytet Wrocławski).

• Opublikował 24 książki oraz ok. 430 tekstów naukowych, krytycznoliterackich i eseistycznych na łamach czasopism krajowych, emigracyjnych i zagranicznych. Większość z nich dotyczy literatury polskiej doby dwudziestolecia międzywojennego, okresu wojny i okupacji oraz literatury powojennej. Jego klasyczne już rozmowy rzeki z pisarzami polskimi krzyżują spojrzenie historyka literatury z intelektualnie zorientowanym dziennikarstwem. W poezji w przewrotny sposób integruje perspektywę eschatologiczną z autoironią.

• Zajmuje się m.in. twórczością Czesława Miłosza, Tadeusza Konwickiego, Stanisława Lema, drugą awangardą, poezją wojenną, nurtami katastroficznymi, fantastyką naukową oraz bieżącą krytyką literacką. Jest autorem m.in. Historii literatury w rozmowach. XX–XXI wiek (2002), będącej zbiorem rozmów ze współczesnymi pisarzami, m.in. Czesławem Miłoszem, Kazimierzem Brandysem, Tadeuszem Różewiczem i Stanisławem Lemem.