Używamy plików cookies, by ułatwić korzystanie z naszych serwisów.
Jeśli nie chcesz, by pliki cookies były zapisywane na Twoim dysku zmień ustawienia swojej przeglądarki. Kliknij "Zamknij" aby zaakceptować naszą politykę.

[ Zamknij ]

Obowiązki Państwa w obszarze kultury i sztuki

Definicja
Obowiązki Państwa w obszarze kultury i sztuki oznaczają zespół działań zmierzających do zapewnienia warunków upowszechniania i równego dostępu do dóbr kultury, udzielenie pomocy Polakom zamieszkałym poza granicami kraju w zachowaniu ich związków z narodowym dziedzictwem kulturalnym, czy wreszcie mecenat nad działalnością kulturalną (który obejmuje wspieranie, organizowanie czy finansowanie kultury i sztuki).


Umiejscowienie w systemie prawa
Prawo konstytucyjne
Prawo administracyjne


Aktualny stan prawny

Obowiązki w obszarze kultury i sztuki, szczególnie obowiązek upowszechniania i równego dostępu do dóbr kultury (również Polaków pozostających za granicą) określa Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. (Dz. U. Nr 78, poz. 483, ze zm.) w przepisie art. 6. Natomiast kwestie związane z mecenatem Państwa nad kulturą można wyprowadzić także z innych ustaw, np. z ustawy z dnia 4 września 1997 r. o działach administracji rządowej (Dz. U. z 2007 r. Nr 65, poz. 437, ze zm.) – w zakresie, w jakim ustala obowiązki resortu kultury w rządzie, ustawy z dnia 25 października 1991 r. o organizowaniu i prowadzeniu działalności kulturalnej (Dz. U. z 2001 r. Nr 13, poz. 123, ze zm.), ale także z ustawy z dnia 30 czerwca 2005 r. o kinematografii (Dz. U. Nr 132, poz. 1111, ze zm.).


Opis


Równy dostęp do dóbr kultury

Konstytucja RP z 1997 r. nałożyła na Państwo obowiązek równego dostępu do dóbr kultury wszystkich obywateli. Wiąże się to z konstytucyjną gwarancją zakazu dyskryminacji wyrażoną w przepisie art. 32, który stanowi, że wszyscy są równi wobec prawa i nikt nie może być dyskryminowany w życiu politycznym, społecznym lub gospodarczym z jakiejkolwiek przyczyny. Można więc z tego wnioskować, że gwarancje związane z dostępem do dóbr kultury, czy też z zachowaniem tożsamości kulturowej, będą obowiązywały również w stosunku do mniejszości narodowych i etnicznych.

Upowszechnianie kultury


Z upowszechnianiem kultury i dostępem do dóbr kultury wiąże się niewątpliwie obowiązek organizowania i prowadzenia działalności kulturalnej przez publiczne instytucje kultury. Problematykę tę reguluje ustawa o organizowaniu i prowadzeniu działalności kulturalnej. Działalność kulturalna w rozumieniu tej ustawy polega na tworzeniu, upowszechnianiu i ochronie kultury. Ustawa wprowadza zasady związane m.in. z tworzeniem i prowadzeniem instytucji kultury, których organizatorami mogą być ministrowie oraz kierownicy urzędów centralnych, czy jednostki samorządu terytorialnego.

Mecenat nad działalnością kulturalną


Jak wynika z ustawy o organizowaniu i prowadzeniu działalności kulturalnej na Państwo (tj. na ministra właściwego do spraw kultury i dziedzictwa narodowego, a także na organy jednostek samorządu terytorialnego) nałożono obowiązek mecenatu nad działalnością kulturalną, polegający na wspieraniu i promocji twórczości, edukacji i oświaty kulturalnej, działań i inicjatyw kulturalnych oraz opieki nad zabytkami. Dodatkowo minister właściwy do spraw kultury i ochrony dziedzictwa narodowego może wspierać finansowo, w ramach mecenatu państwa, realizację zadań związanych z polityką kulturalną państwa, prowadzonych przez instytucje kultury i inne podmioty nie należące do sektora finansów publicznych (art. 1). Państwo sprawuje także mecenat nad działalnością w dziedzinie kinematografii, jako części kultury narodowej, polegający w szczególności na wspieraniu produkcji i promocji filmu, upowszechnianiu kultury filmowej oraz ochronie dziedzictwa kulturalnego w dziedzinie filmu (art. 3 ustawy o kinematografii). Niewątpliwie do obowiązków władz publicznych należy m.in. działanie w obszarze ochrony zabytków, prowadzenie archiwów, bibliotek, co bez wątpienia stanowi ważny element dziedzictwa kulturalnego.

Udzielanie pomocy Polakom zamieszkałym za granicą


Obowiązek udzielania pomocy Polakom zamieszkałym za granicą w zachowaniu ich związków z narodowym dziedzictwem kulturalnym w praktyce może być realizowany przez działania korpusu dyplomatycznego (np. attachè kulturalnych). Inną formą realizowania tego zobowiązania jest utworzenie w ramach telewizji publicznej kanału przeznaczonego dla Polaków poza krajem – satelitarny kanał TVP Polonia.


Bibliografia
  • Banaszak B., Preisner A. (red.), Prawa i wolności obywatelskie w Konstytucji RP, Warszawa 2002.
  • Hołda J., Hołda Z., Ostrowska D., Prawne podstawy działalności kulturalnej, Kraków 2005.
  • Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. (Dz. U. Nr 78, poz. 483, ze zm.).
  • Skrzydło W., Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej, Warszawa 2007.
  • Ustawa z dnia 25 października 1991 r. o organizowaniu i prowadzeniu działalności kulturalnej (Dz. U. z 2001 r. Nr 13, poz. 123, ze zm.).
  • Ustawa z dnia 30 czerwca 2005 r. o kinematografii (Dz. U. Nr 132, poz. 1111, ze zm.).
  • Ustawa z dnia 4 września 1997 r. o działach administracji rządowej (Dz. U. z 2007 r. Nr 65, poz. 437, ze zm.).
  • Zeidler K., Prawo ochrony dziedzictwa kultury, Warszawa 2007.
Prawo kultury i sztuki : Ustrojowe aspekty prawa kultury i sztuki
Autor : Joanna Hołda

Dodaj komentarz:

Nick:
E-mail:
Treść:
Wpisz tekst z obrazka: CAPTCHA Image

Inny obrazek


Komentarze:

« Wrzesień 2018 »
PnWtŚrCzPtSbNd
1 2
3 4 5 6 7 8 9
10 11 12 13 14 15 16
17 18 19 20 21 22 23
24 25 26 27 28 29 30

Miejskie powidoki


Partner technologiczny
Orange
Partnerzy
Województwo Małopolskie Urząd Miasta Krakowa
Współorganizatorzy
Uniwersytet Krakowskie
Organizator
NCK
Pod patronatem
Ministerstwo
Partnerzy medialni
Logo Logo Logo Logo Logo Logo Logo Logo