Używamy plików cookies, by ułatwić korzystanie z naszych serwisów.
Jeśli nie chcesz, by pliki cookies były zapisywane na Twoim dysku zmień ustawienia swojej przeglądarki. Kliknij "Zamknij" aby zaakceptować naszą politykę.

[ Zamknij ]

Stowarzyszenie

Definicja legalna
Stowarzyszenie jest dobrowolnym i trwałym zrzeszeniem o celach niezarobkowych. Stowarzyszenie samodzielnie określa swoje cele, programy działania i struktury organizacyjne oraz uchwala akty wewnętrzne dotyczące jego działalności. Swoją działalność opiera ono na pracy społecznej członków, a do prowadzenia spraw może zatrudniać pracowników.


Umiejscowienie w systemie prawa
Prawo cywilne


Aktualny stan prawny

Funkcjonowanie stowarzyszeń regulują przepisy ustawy z dnia 7 kwietnia 1989 r. - Prawo o stowarzyszeniach (tekst jednolity: Dz. U. z 2001 r., Nr 79, poz. 855). Stowarzyszeń posiadających status organizacji pożytku publicznego  (patrz -> organizacja pożytku publicznego) dotyczą dodatkowo przepisy ustawy z dnia 24 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie (Dz. U. Nr 96, poz. 873, ze zm.). Postępowanie rejestrowe regulują przepisy ustawy z dnia 20 sierpnia 1997 r. o Krajowym Rejestrze Sądowym (Dz. U. Nr 121, poz. 769) wraz z rozporządzeniami wykonawczymi.


Opis

Zakładanie stowarzyszenia

W celu utworzenia stowarzyszenia konieczne jest uchwalenie przez co najmniej piętnastu założycieli statutu stowarzyszenia i dokonanie przez nich wyboru komitetu założycielskiego. Po złożeniu wniosku do sądu właściwego ze względu na siedzibę stowarzyszenia prowadzone jest stosowne postępowanie rejestrowe. Z chwilą wpisu do Krajowego Rejestru Sądowego stowarzyszenie uzyskuje osobowość prawną.

Organy stowarzyszenia

Najwyższą władzą stowarzyszenia jest walne zebranie członków. Stowarzyszenie musi posiadać zarząd i organ kontroli wewnętrznej. Zarząd, który powinien być kolegialny, kieruje stowarzyszeniem i reprezentuje je na zewnątrz. Funkcję organu kontroli wewnętrznej zazwyczaj pełni komisja rewizyjna. Nie ma jednak przeszkód prawnych, by statut przewidział inną nazwę kolegialnego organu kontroli ani też by organ kontroli wewnętrznej był jednoosobowy.

Nadzór

Nadzór nad działalnością stowarzyszenia należy do starosty właściwego ze względu na jego siedzibę (nadzór nad stowarzyszeniami jednostek samorządu terytorialnego należy do wojewody).

Majątek stowarzyszenia

Majątek stowarzyszenia powstaje ze składek członkowskich, darowizn, spadków, zapisów, dochodów z własnej działalności, dochodów z majątku stowarzyszenia oraz z ofiarności publicznej. Stowarzyszenie może prowadzić działalność gospodarczą, a dochód z niej służy realizacji celów statutowych i nie może być przeznaczony do podziału między jego członków.

Rodzaje stowarzyszeń


Przepisy przewidują istnienie dwóch rodzajów stowarzyszeń – stowarzyszeń zwykłych i stowarzyszeń. Ustawa umożliwia również tworzenie związków stowarzyszeń. Stowarzyszenia zwykłe nie podlegają rejestracji, a jedynie zgłoszeniu właściwemu organowi administracji publicznej. Stowarzyszenia te nie mają wielu uprawnień, jakie przysługują podstawowej formie stowarzyszenia: nie mają osobowości pra¬wnej, nie mogą powoływać oddziałów, łączyć się w związki, zrzeszać osób prawnych, prowadzić działalności gospodarczej ani przyjmować darowizn, spadków i zapisów, czy też otrzymywać dotacji i korzystać z ofiarności publicznej. Z tego powodu jest to formuła ograni¬czona do niewielkich organizacji działających w wąskiej sferze na niewielkim obszarze. Z kolei związki stowarzyszeń mogą być tworzone tylko przez stowarzyszenia (co najmniej trzy) i inne osoby prawne o celach niezarobkowych. Osoby prawne mające cele zarobkowe mogą stać się jedynie członkami wspierającymi związków.


Instytucje/punkty informacyjne
www.ngo.pl
www.pozytek.gov.pl
www.isp.irg.pl/kompas


Rozwój sytuacji społeczno-prawnej po 1989 r.
Stowarzyszenia stanowią najważniejszą i najliczniejszą grupę podmiotów zaliczanych w Polsce do trzeciego sektora. Ich działalność nakierowana jest najczęściej na problemy i zadania, których państwo nie może realizować w wystarczający sposób. Uchwalenie ustawy Prawo o stowarzyszeniach było rezultatem rozmów Okrągłego Stołu, ponieważ wolności obywatelskie, w tym prawo do zrzeszania się były traktowane jako gwarant zmiany ustrojowej.


Statystyka
W pierwszej połowie lat 90. XX wieku nastąpił szybki rozwój organizacji pozarządowych. Jednak w ostatnich latach obserwuje się spadek tendencji rozwojowej – w 2007 r. powstało około 3 tysięcy stowarzyszeń, a między 2003 a 2005 r. średnio rocznie przybywało ich około tysiąc więcej. W pierwszym kwartale 2008 r. w rejestrze REGON zarejestrowanych było 58 237 stowarzyszeń.


Bibliografia
  • Granat M. (red.), Organizacje pozarządowe w Polsce. Podstawy prawno-finansowe, Instytut Spraw Publicznych, Warszawa 2000
  • Izdebski H., Fundacje i stowarzyszenia. Komentarz. Orzecznictwo. Skorowidz, AJP Partners S.C., Łomianki 2001.
  • Rodzaje i liczba organizacji, dane liczbowe dostępne pod adresem: http://civicpedia.ngo.pl
  • Rymsza M., Polityka państwa wobec trzeciego sektora obywatelskiego w Polsce w latach 1989 – 2007, [w:] Rymsza M., Makowski G., Dudkiewicz M (red.), Państwo a trzeci sektor, Instytut Spraw Publicznych, Warszawa 2007, s. 23 – 43.
  • Suski P., Stowarzyszenia i fundacje, Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis, Warszawa 2005.
  • Ustawa z dnia 7 kwietnia 1989 roku Prawo o stowarzyszeniach (tekst jednolity: Dz. U. 2001, poz. 79, poz. 855)
Prawo kultury i sztuki : Prawo organizacji pozarządowych
Autor : Magdalena Arczewska

Dodaj komentarz:

Nick:
E-mail:
Treść:
Wpisz tekst z obrazka: CAPTCHA Image

Inny obrazek


Komentarze:

« Lipiec 2017 »
PnWtŚrCzPtSbNd
1 2
3 4 5 6 7 8 9
10 11 12 13 14 15 16
17 18 19 20 21 22 23
24 25 26 27 28 29 30
31

Miejskie powidoki


Partner technologiczny
Orange
Partnerzy
Województwo Małopolskie Urząd Miasta Krakowa
Współorganizatorzy
Uniwersytet Krakowskie
Organizator
NCK
Pod patronatem
Ministerstwo
Partnerzy medialni
Logo Logo Logo Logo Logo Logo Logo Logo