Używamy plików cookies, by ułatwić korzystanie z naszych serwisów.
Jeśli nie chcesz, by pliki cookies były zapisywane na Twoim dysku zmień ustawienia swojej przeglądarki. Kliknij "Zamknij" aby zaakceptować naszą politykę.

[ Zamknij ]

Odpis 1%

Definicja legalna
Podatnik będący osobą fizyczną może w zeznaniu rocznym pomniejszyć kwotę należnego fiskusowi podatku o kwotę przekazaną na rzecz organizacji pożytku publicznego, do wysokości odpowiadającej 1% należnego podatku.


Umiejscowienie w systemie prawa
Prawo podatkowe


Aktualny stan prawny

Odpis 1% podatku przewidziany jest w art. 27 ustawy z dnia 24 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie (Dz. U. Nr 96, poz. 873, ze zm.). Przepisami odrębnymi są: art. 45 ust. 5c-5g ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (tekst jednolity: Dz. U. 2000 r. Nr 14, poz. 176, ze zm.) oraz art. 21 ust. 3a-3d ustawy z dnia 20 listopada 1998 r. o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne (Dz. U. Nr 144, poz. 930, ze zm.).


Opis


Geneza

Odpis 1% wywodzi się z systemów prawnych powojennej Hiszpanii i Włoch, gdzie stosowano go jako mechanizm alokacji podatków kościelnych. W Europie Środkowo Wschodniej model ten wprowadzono po raz pierwszy na Węgrzech w 1996 r. Podobne regulacje prawne zostały wprowadzone w 2000 r. na Słowacji, w 2002 r. na Litwie i w 2003 r. w Rumunii.

Sposób wykorzystania środków

Ustawa o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie nie określa szczegółowego sposobu wykorzystania otrzymanych kwot z 1% podatku przez organizację pożytku publicznego. Przepisy wskazują jedynie ogólny cel w postaci wykorzystania tych środków na statutową działalność pożytku publicznego. Sposób wewnętrznej dystrybucji i wykorzystania uzyskanego odpisu powinien odbywać się w zgodzie z przedmiotem działalności określonym w statucie oraz z przepisami powszechnie obowiązującego prawa. Ewentualne nieprawidłowości są weryfikowane w ramach nadzoru, w toku kontroli następczej przez właściwe organy administracji publicznej.

Dylematy

Wprowadzenie mocą ustawy o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie odpisu 1% wciąż wywołuje wiele dyskusji. Jedni widzą w tym rozwiązaniu szansę na poprawę sytuacji finansowej organizacji pożytku publicznego. Inni obawiają się jednak, że 1% wpłynie negatywnie na inne formy finansowego wspomagania trzeciego sektora i wyprze prawdziwą, tradycyjną filantropię. Odpis 1% nie ma charakteru działania filantropijnego – polega na oddaniu w ramach odliczenia tego, co należne jest fiskusowi.


Instytucje/punkty informacyjne
www.ngo.pl
www.pozytek.gov.pl
www.isp.irg.pl/kompas


Rozwój sytuacji społeczno prawnej po 1989 r.

Mechanizm odpisu 1% podatku obowiązuje w Polsce od 1 stycznia 2004 r. Wprowadzona wówczas procedura przekazywania środków była krytykowana przez przedstawicieli środowiska pozarządowego z uwagi na jej skomplikowaną formułę. Na mocy obowiązujących przez pierwsze cztery lata przepisów, podatnik zobowiązany był do samodzielnego wyliczenia wysokości odliczenia i wpłaty stosownej kwoty na konto bankowe wybranej organizacji pożytku publicznego. Dopiero wówczas mógł wykazać ten fakt w zeznaniu rocznym i dokonać odliczenia należnego podatku. W 2007 r. wprowadzono dwie zmiany w sposobie przekazywania 1% podatku. Poszerzono grupę podatników, którzy mogą wspierać organizacje pożytku publicznego o podatników opodatkowanych według stawki 19% z pozarolniczej działalności gospodarczej lub działów specjalnych produkcji rolnej oraz o podatników opodatkowanych według stawki 19% z odpłatnego zbycia papierów wartościowych lub pochodnych instrumentów finansowych.

Druga zmiana polega na tym, że podatnik nie musi sam dokonywać wpłaty na rachunek wybranej organizacji. W składanym zeznaniu rocznym wskazuje organizację, którą chce wesprzeć, podając jedynie jej nazwę oraz numer KRS, a 1% podatku przekazuje w jego imieniu naczelnik właściwego urzędu skarbowego. Zmiana, polegająca na uproszczeniu procedury przekazywania odpisu, spowodowała znaczny wzrost przekazanych przez podatników środków w stosunku do lat poprzednich.


Statystyka

Według danych Ministerstwa Finansów w 2003 r. podatnicy przekazali w ramach odpisu 1% kwotę 10 365 000 zł, w 2004 r. – 41 616 000 zł, w 2005 r. – 62 332 000 zł, w 2006 r. – 105 438 000 zł. Natomiast po uproszczeniu procedury przekazywania odpisu 1% w 2007 r. – aż 296 227 000 zł. W porównaniu z 2006 r. liczba podatników, którzy zdecydowali się przekazać 1% podatku na wybraną organizację pożytku publicznego, wzrosła o 220,09%. Z możliwości tej skorzystało 20% ogółu podatników uprawnionych do złożenia wniosku o przekazanie 1% należnego podatku.


Bibliografia
  • Arczewska M., Nie tylko jedna ustawa, Prawo o organizacjach pozarządowych, Instytut Spraw Publicznych, Warszawa 2005.
  • Arczewska M., Test na filantropię, czyli 1% w polskim wykonaniu, „Trzeci Sektor” nr 7/2006.
  • Gluziński A., Ustawa o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie, Wydawnictwo Difin, Warszawa 2005.
  • Strzała A. E., Podsumowanie 1% podatku na rzecz organizacji pożytku publicznego za lata 2003–2007; opracowanie na podstawie informacji udostępnionych przez Departament Pożytku Publicznego Ministerstwa Pracy i Polityki Społecznej oraz przez Departament Podatków Dochodowych Ministerstwa Finansów, artykuł dostępny pod adresem: www.pozytek.gov.pl.
  • Wygnański J. J., PIT a filantropia, „Trzeci Sektor” nr 1/2004.
  • Wolontariat, filantropia i 1% – raport z badań 2007, Stowarzyszenie Klon/Jawor, Warszawa 2008.
Prawo kultury i sztuki : Prawo organizacji pozarządowych
Autor : Magdalena Arczewska

Dodaj komentarz:

Nick:
E-mail:
Treść:
Wpisz tekst z obrazka: CAPTCHA Image

Inny obrazek


Komentarze:

« Marzec 2017 »
PnWtŚrCzPtSbNd
1 2 3 4 5
6 7 8 9 10 11 12
13 14 15 16 17 18 19
20 21 22 23 24 25 26
27 28 29 30 31

Miejskie powidoki


Partner technologiczny
Orange
Partnerzy
Województwo Małopolskie Urząd Miasta Krakowa
Współorganizatorzy
Uniwersytet Krakowskie
Organizator
NCK
Pod patronatem
Ministerstwo
Partnerzy medialni
Logo Logo Logo Logo Logo Logo Logo Logo