Używamy plików cookies, by ułatwić korzystanie z naszych serwisów.
Jeśli nie chcesz, by pliki cookies były zapisywane na Twoim dysku zmień ustawienia swojej przeglądarki. Kliknij "Zamknij" aby zaakceptować naszą politykę.

[ Zamknij ]

Analiza dynamiczna aukcyjnego rynku dzieł sztuki w Polsce w latach 1989-2007

3.3. Analiza dynamiczna wolumenu i wartości sprzedaży na rynku aukcyjnym dzieł sztuki w latach 1989-2007

Z liczbą zorganizowanych sesji aukcyjnych wyraźnie skorelowana jest liczba sprzedawanych dzieł sztuki. W latach 1989-2007 wskazuje ona ogólną tendencję wzrostową. W analizowanym okresie sprzedano na polskich aukcjach około 25,5 tys. dzieł sztuki21. Znaczący wzrost liczby sprzedaży nastąpił w 1991 r., następnie w 1992 r. miał miejsce wyraźny spadek. W 2007 r. na aukcjach zostało sprzedanych ponad 2,5 tys. dzieł sztuki.

Rysunek 10. Liczba dzieł sztuki sprzedanych na polskich aukcjach w latach 1989-2007
Źródło: Opracowanie własne na podstawie danych publikowanych w „Art & Business”.

Sytuacja na rynku dzieł sztuki z reguły jest związana z ogólną sytuacją gospodarczą w kraju. Pod koniec lat osiemdziesiątych XX wieku, gdy organizowane były pierwsze aukcje, sytuacja gospodarcza w Polsce przyczyniła się do powstania zainteresowania zakupem dzieł sztuki. Wprowadzenie wolnych cen na żywność doprowadziło do wzrostu poziomu cen i usług konsumpcyjnych. Lokata w dzieła sztuki stanowiła zabezpieczenie posiadanych zasobów pieniężnych (wskaźnik inflacji w 1990 r. wynosił 685,8%). Znaczny i stale rosnący popyt na dzieła sztuki spowodował wzrost ich cen do poziomu niejednokrotnie wyższego niż na Zachodzie. Ze względu na wysoki poziom cen właściciele podejmowali decyzje o sprzedaży, co w 1991 r. spowodowało wzrost podaży na rynku dzieł sztuki. Oferta podaży krajowej była wzbogacana o dzieła importowane (z zagranicy sprowadzono prace Moneta, Renoira, twórców École de Paris). W 1991 r. na polskim rynku dzieł sztuki odnotowano hossę. Znaczny wpływ na poziom cen miała działalność firmy Art B.

W kolejnych dwóch latach (1992-1993) na polskim rynku aukcyjnym nastąpił wyraźny spadek dynamiki sprzedaży. Przyczyn bessy można upatrywać w kilku czynnikach: spadku liczby kupujących, wycofaniu się ważnych nabywców, porównaniu cen polskich i zachodnich, aukcyjnych i galeryjnych. Niekorzystna koniunktura przejawiała się między innymi w zawieszeniu działalności przez niektóre domy aukcyjne, spadku liczby organizowanych sesji aukcyjnych, spadku liczby zawieranych transakcji, podejmowaniu decyzji o obniżaniu (a nie podwyższaniu) poziomu cen wywoławczych. Realna wartość sprzedaży w latach 1992-1993 miała poziom niższy niż w 1990 r.

Sytuacja na rynku ustabilizowała się w 1994 r., wzrost popytu można tłumaczyć zapowiedzianą i budzącą obawy denominacją złotego. Wartość sprzedaży realnej w latach 1994-1995 utrzymywała się na niezmienionym poziomie (wskaźnik dynamiki obrotów równy 100). W 1996 r. nastąpił kolejny znaczący wzrost obrotów na rynku. W 1997 r. dynamika sprzedaży wynosiła ok. 40% w porównaniu z rokiem poprzednim, a w 1998 r. około 27,4 %. Poprawa koniunktury na rynku wynikała przede wszystkim ze wzrostu popytu na dzieła sztuki ze strony dużych firm, głównie banków. Powstały nowe domy aukcyjne: Śląski Dom Aukcyjny i Polonia w Katowicach. W 1999 r. sprzedaż utrzymała się na poziomie niezmienionym w porównaniu z rokiem poprzednim.

W 2000 r. obroty na aukcyjnym rynku malarstwa osiągnęły poziom 50 mln zł Istotny spadek wartości realnej sprzedaży malarstwa nastąpił w 2001 r., w latach 2003-2004, a także w 2006 r. (łańcuchowe indeksy dynamiki osiągają wartości poniżej 100). Wartość sprzedanych obrazów w 2007 r. wynosiła 42 mln zł. W latach 1990-2007 realna wartość sprzedaży na polskim rynku aukcyjnym malarstwa wzrosła ponad pięciokrotnie (rys. 12).

Rysunek 11. Wartość sprzedaży na rynku aukcyjnym malarstwa w Polsce w latach 1989-2007 (dane nominalne)
Źródło: Opracowanie własne na podstawie danych publikowanych w „Art & Business”.

Rysunek 12. Wartość sprzedaży na rynku aukcyjnym malarstwa w Polsce w latach 1989-2007 (dane realne – baza 1989)
Źródło: Opracowanie własne na podstawie danych publikowanych w „Art & Business” oraz danych GUS dotyczących wskaźnika inflacji.

W analizowanym okresie charakterystyczna jest cykliczność zmian obrotów – z hossą w latach 1991 i 2000 oraz następującymi bezpośrednio po nich bessami w latach 1992-1993 oraz w 2001 r. W latach 2002-2006 na aukcyjnym rynku dzieł sztuki w Polsce odnotowano spadek obrotów nominalnych, a tym samym obrotów realnych. W 2007 r. nastąpił gwałtowny wzrost obrotów, co może być zwiastunem bessy w ciągu najbliższych lat. Dodatkowym argumentem na rzecz zbliżającej się bessy jest zła koniunktura w gospodarce światowej, bessy na giełdach światowych oraz bessa na Giełdzie Papierów Wartościowych w Warszawie. Prawdopodobnie, z pewnym opóźnieniem, tendencje spadkowe znajdą odzwierciedlenie na rynku dzieł sztuki w Polsce.

poprzedni rozdział
..........................................................................
21 W celu uzyskania porównywalnych danych dla wszystkich lat analizy w obliczeniach uwzględniono malarstwo i rysunek, rzeźbę oraz grafikę.

« Listopad 2017 »
PnWtŚrCzPtSbNd
1 2 3 4 5
6 7 8 9 10 11 12
13 14 15 16 17 18 19
20 21 22 23 24 25 26
27 28 29 30

Kultura w internecie


Miejskie powidoki


Partner technologiczny
Orange
Partnerzy
Województwo Małopolskie Urząd Miasta Krakowa
Współorganizatorzy
Uniwersytet Krakowskie
Organizator
NCK
Pod patronatem
Ministerstwo
Partnerzy medialni
Logo Logo Logo Logo Logo Logo Logo Logo