Używamy plików cookies, by ułatwić korzystanie z naszych serwisów.
Jeśli nie chcesz, by pliki cookies były zapisywane na Twoim dysku zmień ustawienia swojej przeglądarki. Kliknij "Zamknij" aby zaakceptować naszą politykę.

[ Zamknij ]

Diagnoza stanu digitalizacji oraz gromadzenia, przechowywania i udostępniania obiektów cyfrowych w latach 1989-2008

2.2. Digitalizacja poszczególnych kategorii zbiorów w latach 1989 - 2008
2.2.1. Archiwa


Archiwa państwowe podlegające Naczelnemu Dyrektorowi Archiwów Państwowych przechowują ponad 283 km bieżące materiałów archiwalnych (przeszło 36 mln jednostek). W latach 2007-2009 nastąpił szybki rozwój archiwistyki zasobów cyfrowych. Obecnie 12 archiwów państwowych dysponuje nowoczesną infrastrukturą do digitalizacji oraz masowego przechowywania danych cyfrowych.

Pierwsze próby digitalizacji zbiorów archiwalnych podjęte zostały w 1995 r. w ramach udostępniania zasobu. Planowe skanowanie materiałów po raz pierwszy rozpoczęto w Archiwum Dokumentacji Mechanicznej (obecnie Narodowe Archiwum Cyfrowe — NAC) w roku 1997, kiedy okazało się, że korzystający z zasobu fotografii częściej zamawiają materiały w wersji elektronicznej niż w postaci tradycyjnych odbitek pozytywowych wykonywanych na materiałach światłoczułych. Po roku 2000 kopie cyfrowe zdjęć przeznaczone dla użytkowników niemal zupełnie wyparły już popularne odbitki pozytywowe wykonywane metodą fotochemiczną. Tendencja ta w naturalny sposób utrwaliła się w kolejnych latach, gdyż wykonywanie kopii fotografii w postaci cyfrowej okazało się procesem znacznie szybszym i tańszym niż tradycyjny proces reprodukcyjny. Warto dodać, że zasoby dokumentów audiowizualnych Narodowego Archiwum Cyfrowego udostępniane są przede wszystkim dla potrzeb mediów: wydawnictw, prasy, radia, telewizji, filmu. użytkownikami zbiorów są dziennikarze, wydawcy, twórcy programów radiowych i telewizyjnych, filmowcy oraz pisarze. Ta specyficzna kategoria korzystających żąda dostępu do materiałów w niespotykanym dotychczas w archiwach tempie. Dla archiwów oznacza to konieczność sprostania wysokim wymaganiom korzystających i nadążania za szybkim tempem realizacji zadań, do których wykorzystywane są materiały archiwalne.

W latach 2004 i 2005 Centralny Ośrodek Informacji Archiwalnej Naczelnej Dyrekcji Archiwów Państwowych, a w roku 2008 Narodowe Archiwum Cyfrowe przeprowadziły w archiwach państwowych ankietę mającą na celu rozeznanie stanu prac i potrzeb w zakresie digitalizacji dokumentów archiwalnych. Ankiety dotyczyły rodzaju materiałów poddanych cyfryzacji, ilości i rozdzielczości wykonanych skanów, formatów plików, zasad przechowywania i udostępniania zasobów cyfrowych, posiadanego sprzętu technicznego oraz baz danych tworzonych w archiwach.

Wyniki uzyskane z ankiet wskazują, że wszystkie archiwa państwowe systematycznie rozwijają program digitalizacji własnych zasobów. Sposób gromadzenia danych, nośniki, kopie bezpieczeństwa, format danych i sprzęt użyty do tworzenia cyfrowych kopii były wynikiem indywidualnych rozwiązań archiwów uzależnionych od możliwości finansowych poszczególnych placówek.

W 2005 r. Archiwum Państwowe w Lublinie rozpoczęło proces digitalizacji zespołu Urzędu Wojewódzkiego Lubelskiego, Wydział Społeczno-Polityczny z okresu międzywojennego.

W latach 2005-2006 Archiwum Dokumentacji Mechanicznej (obecnie Narodowe Archiwum Cyfrowe) równieŜ prowadziło planową digitalizację zabezpieczającą. W tych latach Archiwum Państwowe w Suwałkach zdigitalizowało zagroŜony całkowitym zniszczeniem zespół Gimnazjum im. Karola Brzostowskiego w Suwałkach. Większość archiwów przedstawiała popularyzację i udostępnianie zasobu jako najwaŜniejsze cele działalności digitalizacyjnej. Najczęściej digitalizowane były zatem dokumenty zamawiane przez uŜytkowników, na kolejnych miejscach plasują się dokumenty cenne i zagrożone degradacją. Część archiwów wykonuje kopie cyfrowe zgodnie z harmonogramem realizowanych projektów. Wszystkie archiwa uczestniczyły w projektach realizowanych od 2002 r. wspólnie z Naukową i Akademicką Siecią Komputerową, takich jak: „Skarby archiwów polskich”, „Miasta w dokumencie archiwalnym”, a obecnie – „U źródeł polskiej demokracji”, których efekty udostępniane są na portalu www.polska.pl. Rzadko jednak archiwa miały możliwość udostępniania kopii cyfrowych we własnych pracowniach naukowych. Przykłady projektów realizowanych przez poszczególne archiwa to: digitalizacja zasobu fotografii Narodowego Archiwum Cyfrowego i Archiwum Państwowego w Katowicach, skanowanie mikrofilmów Metryki Koronnej – w Archiwum Głównym Akt Dawnych, mikrofilmy, mapy i plany – w Archiwum Państwowym w Gdańsku, spisy ludności z Krakowa z lat 1857–1921 – w Archiwum Państwowym w Krakowie, mikrofilmy Instytutu Hoovera (skanowane w Narodowym Archiwum Cyfrowym dla Archiwum Akt Nowych), Akta Braci Czeskich i Dokumenty miasta Poznania [1253] 1254–1790 – w Archiwum Państwowym w Poznaniu.

Do końca 2005 r. zdigitalizowano w sumie ponad 162 000 dokumentów. Najwięcej znajdowało się w: Archiwum Państwowym w Katowicach – prawie 45 000, w Lublinie – 40 000 i w Bydgoszczy – ponad 18 000. W październiku 2006 r. w archiwach było w sumie ok. 500 000 plików z kopiami cyfrowymi, zajmującymi w sumie ok. 5 TB, najwięcej w ADM
– 1,1 TB. Największą liczbę posiadanych plików w tym czasie deklarują: ADM – 135 000, AGAD – 90 000, AP Katowice – 40 000 i AP Poznań – 38 000. Pod koniec 2008 r. archiwa państwowe dysponowały już zasobem przekraczającym 2 mln 800 tys. skanów dokumentów.

Poniższe zestawienie, zaczerpnięte z ankiety Narodowego Archiwum Cyfrowego z 2008 r., ilustruje te dane w rozbiciu na poszczególne rodzaje materiałów archiwalnych:

• Akta – 2 534 279 skanów (w tym 1 719 145 wykonane z mikr. w NAC)
• Fotografie – 183 967 (w tym 104 023 wykonanych w NAC)
• Ikonografia – 15 994 (w tym plakaty i afisze)
• Mikrofilmy – 1 842 887 (w tym 1 719 145 wykonanych w NAC)
• Nagrania dźwiękowe – 935 jedn. inw. nagrań
• Inne – 24 565 (m.in. pocztówki, inwentarze, wyd. zwarte i 846 dokumentów pergaminowych). Łącznie zdigitalizowany zasób archiwów państwowych zajmuje ponad 36 TB pamięci.

Ogółem zdigitalizowano ponad 50 zespołów archiwalnych w całości, kilkaset w dużej mierze lub częściowo. Szczegółowe informacje dotyczące zdigitalizowanych zespołów i jednostek archiwalnych znajdują się w posiadaniu Narodowego Archiwum Cyfrowego.
...........................................................................................
poprzednia strona
« Marzec 2017 »
PnWtŚrCzPtSbNd
1 2 3 4 5
6 7 8 9 10 11 12
13 14 15 16 17 18 19
20 21 22 23 24 25 26
27 28 29 30 31
Partner technologiczny
Orange
Partnerzy
Województwo Małopolskie Urząd Miasta Krakowa
Współorganizatorzy
Uniwersytet Krakowskie
Organizator
NCK
Pod patronatem
Ministerstwo
Partnerzy medialni
Logo Logo Logo Logo Logo Logo Logo Logo