Używamy plików cookies, by ułatwić korzystanie z naszych serwisów.
Jeśli nie chcesz, by pliki cookies były zapisywane na Twoim dysku zmień ustawienia swojej przeglądarki. Kliknij "Zamknij" aby zaakceptować naszą politykę.

[ Zamknij ]

Organizacja życia teatralnego w Polsce

2.1. Teatry publiczne

2.1.5. Finansowanie teatrów publicznych

2.1.5.3. Reforma administracyjna a finansowanie teatrów.

Reforma administracyjna zmieniła organizatorów teatrów, nie zmieniając jednak na początku źródła finansowania. Przy przekazaniu powiatom i województwom samorządowym prowadzenia instytucji kultury nie przyznano im dodatkowych dochodów własnych na finansowanie tego zadania. W efekcie w latach 1999-2005 powiatowe i wojewódzkie instytucje kultury były finansowane za pomocą dotacji celowych z budżetu państwa. Rozwiązanie uznawane za przejściowe, okazało się dość trwałe. W ustawie budżetowej na 2005 r. przeznaczono 70,4 mln złotych na teatry dramatyczne i lalkowe, z czego 35 mln na teatry państwowe (Narodowy i Stary), resztę na dofinansowanie działalności teatrów współprowadzonych z samorządami.

Sami samorządowcy przyznają się, iż kwestie finansowania teatrów niekiedy bywała dla nich źródłem zaskoczenia. Lech Dymarski, związany przed laty z Teatrem Ósmego Dnia, radny Sejmiku Wielkopolskiego, konstatował: „Współczesna awangarda nie chce być uboga. Teatr Polski w Poznaniu, [...] jako teatr współczesny, poszukujący, ma oczekiwania budżetowe najzupełniej tradycyjne, obydwaj Panowie [ówczesny tandem dyrektorski Teatru Polskiego w Poznaniu – Paweł Wodziński i Paweł Łysak] są wykształconymi, zawodowymi reżyserami i nie chcą pokazywać teatru w jakichś klaustrofobicznych piwnicach czy salkach klubowych między tańcami, bo to się skończyło”36. Czasem sami organizatorzy mieli kłopot z logiką swoich wydatków. Znów uwaga Dymarskiego z 2003 r.: Polski Teatr Tańca w Poznaniu to instytucja „bez siedziby, ale budżet ma taki jak np. Teatr w Gnieźnie. A to z tej przyczyny, że nie ma siedziby, płaci za wynajem Operze, która też jest instytucją tego samego samorządu, a Opera, jako jednostka tego samego budżetu wpisuje to sobie do czystego zysku”37.

Olgierd Łukaszewicz, pełniąc funkcję prezesa ZASP, rozwijał kontakty z samorządami. Próbował ich przedstawicielom uświadamiać potencjalne zagrożenia sytuacji teatrów po reformie administracyjnej w 1999 r. „Teatrom, które są pod zarządem samorządów regionalnych, jest o wiele gorzej niż teatrom miejskim. Sygnalizuję więc, że jeżeli prezydenci miast oraz marszałkowie nie porozumieją się w kwestii współfinansowania wszystkich instytucji teatralnych w mieście, może nastąpić mimowolna restrukturyzacja tych placówek poprzez na przykład konieczność ich likwidacji. A tego za wszelką cenę chcielibyśmy uniknąć”38. Łukaszewicz uważał, że w ten sposób dokonała się mimowolna kategoryzacja teatrów. Andrzej Ryński, prezes Zarządu Związku Województw RP i ówczesny marszałek województwa warmińsko-mazurskiego, na spotkaniu z Łukaszewiczem 26 listopada 2003 r. oświadczył chyba nazbyt szczerze: „Nasze zainteresowanie sprawami kultury wynika przede wszystkim z obowiązków ustawowych nałożonych na województwa samorządowe. Jednak niezależnie od tego, mamy świadomość, że są to sprawy ważne”39.

Jednak samorządy wojewódzkie okrzepły i nie mają już dramatycznych problemów z prowadzonymi przez siebie teatrami. Ważne dla finansowania teatrów podlegających samorządom wojewódzkim okazuje się także, to, że w zarządzie Urzędów Marszałkowskich znalazły się Regionalne Programy Operacyjne.

Obecnie bezdyskusyjnie najwyższe dotacje otrzymują teatry państwowe. Ogromne budżety, jak na polskie warunki, pozwalają na stabilizację i fantazję. Choć właściwie każdy kolejny rok przynosi teatrom udział w swego rodzaju loterii. Dotacja będzie wyższa czy niższa? Trzeba będzie ciąć plan premier czy nie? Do tego dość niepewna sytuacja gospodarcza kraju może przynieść przykre niespodzianki w ciągu roku budżetowego. Po roku 2000 w niektórych teatrach zdarzały się podwyżki pensji (przypadkowo w 2004 r. zarówno dla teatrów państwowych, jak i dla warszawskich teatrów miejskich – w tej drugiej grupie pierwsze od czterech lat).





------------------------------------------------------------------
36 L. Dymarski, Teatr Ogromny – teatr ubogi, w: I Forum – Teatr Jutra, s. 87.
37 Lech Dymarski, Teatr Ogromny – teatr ubogi, [w:] I Forum – Teatr Jutra, ZASP, Warszawa 2005, s. 87.
38 Cyt. za: A. Wejner, Samorządy odpowiedzialne za kulturę. Będziemy rozmawiać, „Gazeta Prawna”, 26 listopada 2003.
39 Samorządy kulturalne, Serwis Samorządowy PAP z 26 listopada 2003 r., (http://www.zwrp.pl/26listopada2003.htm).


« Listopad 2017 »
PnWtŚrCzPtSbNd
1 2 3 4 5
6 7 8 9 10 11 12
13 14 15 16 17 18 19
20 21 22 23 24 25 26
27 28 29 30

Kultura w internecie


Miejskie powidoki


Partner technologiczny
Orange
Partnerzy
Województwo Małopolskie Urząd Miasta Krakowa
Współorganizatorzy
Uniwersytet Krakowskie
Organizator
NCK
Pod patronatem
Ministerstwo
Partnerzy medialni
Logo Logo Logo Logo Logo Logo Logo Logo