Używamy plików cookies, by ułatwić korzystanie z naszych serwisów.
Jeśli nie chcesz, by pliki cookies były zapisywane na Twoim dysku zmień ustawienia swojej przeglądarki. Kliknij "Zamknij" aby zaakceptować naszą politykę.

[ Zamknij ]

Organizacja życia teatralnego w Polsce

2.1. Teatry publiczne

2.1.5. Finansowanie teatrów publicznych

2.1.5.1. Podstawowe regulacje ustawowe.


Podstawowe kwestie finansowania definiuje Ustawa o organizowaniu i prowadzeniu działalności kulturalnej instytucji kultury. Organizator zapewnia instytucji kultury (teatrowi) środki na jej działalność w formie rocznej dotacji, która zazwyczaj stanowi główny składnik jej przychodów. Dotacja ta nie jest dotacją podmiotową, jest bowiem przeznaczana na działalność kulturalną. Oznacza to, że organizator nie jest zobligowany do pokrycia wszystkich kosztów działalności kulturalnej instytucji (np. straty bilansowej czy kosztów utrzymania obiektu) – przed 1989 r. teatry były instytucjami państwowymi o planowej stracie. Wysokość rocznej dotacji dla każdej instytucji kultury ustala jej organizator, przy czym przepisy prawne nie precyzują formuły jej wyliczania i rozliczania. W praktyce podstawą są planowane koszty działalności statutowej, umotywowane projektem rocznego planu działalności. Koszty bieżącej działalności i zobowiązania instytucji kultury są pokrywane z uzyskiwanych przychodów. Działalność kulturalna nie stanowi działalności gospodarczej, ale w zakresie, w jakim nie jest ona uregulowana przepisami Ustawy o organizowaniu i prowadzeniu działalności kulturalnej, stosowana jest Ustawa o prowadzeniu działalności gospodarczej. Początkowo utożsamiano działalność programową instytucji kultury z działalnością gospodarczą w rozumieniu Ustawy oprowadzeniu działalności gospodarczej, co powodowało dodatkowe obciążenia podatkowe22.

Instytucje kultury prowadzą samodzielną gospodarkę finansową na podstawie planu działalności zatwierdzonego przez dyrektora instytucji, z zachowaniem wysokości dotacji organizatora. „System ekonomiczny tej grupy utrzymuje się od 1945 r. i w założeniach jest osadzony w znacznie wcześniejszych, sprawdzonych ekonomicznie, praktycznych rozwiązaniach. Zbliżony jest do gospodarki finansowej przedsiębiorstw państwowych”23. W tym systemie obowiązują zasady rozrachunku gospodarczego, w którym są uwzględnione dotacje budżetowe. Wpływy własne z działalności programowej i gospodarczej oraz niewielkie środki otrzymywane od osób fizycznych i prawnych (sponsorów) nigdy nie są większe od dotacji (wyjątkiem są dochody teatrów o repertuarze rozrywkowym, na przykład Teatru Kwadrat). Początkowo liczono, że z każdym rokiem wpływy własne (przede wszystkim od sponsorów) będą stanowić coraz większy procent dochodów – jednak okazało się to mrzonką.

Instytucja samodzielnie gospodaruje środkami na wynagrodzenia. Rozporządzenie MKiS z 1992 r. pozwala na daleko idącą swobodę w kształtowaniu własnego regulaminu wynagrodzeń w poszczególnych instytucjach. Od 1991 r. nie funkcjonuje już Układ Zbiorowy Pracy Pracowników Instytucji Artystycznych24, który regulował między innymi zasady płac i niektóre przywileje (np. urlopy, emerytury).

Ustawa z dnia 26 listopada 1998 o finansach publicznych25 w art. 5 uznaje instytucje kultury za podmioty zaliczane do sektora finansów publicznych. To jedyny przepis ustawy odnoszący się wprost do instytucji kultury, ale istotny –stosują się wobec nich wszystkie przepisy ustawy określające zasady obowiązujące w całym sektorze finansów publicznych.


---------------------------------------------------------------
22 Funkcjonowanie i potrzeby instytucji artystycznych w Polsce..., s. 14.
23 Tamże, s. 13.
24 Zawarty dnia 31 grudnia 1974 między Ministrem Kultury i Sztuki a Zarządem Głównym Związku Zawodowego Pracowników Kultury i Sztuki, Dz.U. z 1974 r., nr 47, poz. 288.
25 Ustawa z dnia 26 listopada 1998 r. o finansach publicznych, Dz.U. z 1998 r., nr 155, poz. 1014 z późn. zm.

« Marzec 2017 »
PnWtŚrCzPtSbNd
1 2 3 4 5
6 7 8 9 10 11 12
13 14 15 16 17 18 19
20 21 22 23 24 25 26
27 28 29 30 31

Kultura w internecie


Miejskie powidoki


Partner technologiczny
Orange
Partnerzy
Województwo Małopolskie Urząd Miasta Krakowa
Współorganizatorzy
Uniwersytet Krakowskie
Organizator
NCK
Pod patronatem
Ministerstwo
Partnerzy medialni
Logo Logo Logo Logo Logo Logo Logo Logo